tạp ghi của Giác Kiến







Pages

27.10.24

Kinh kaccanagotta - pdf

Đây là trang kinh Kaccāyanagotta trích từ Tập Kinh Tương ương bộ, bản in Tiếng Việt mới nhất.

 

Bản dịch tiếng Anh của Bikkhu Bodhi


KINH KACCAYANAGOTTA

 KINH KACCAYANAGOTTA

Kinh Kaccānagotta nằm trong Tương ưng nhân duyên, Kinh Tương Ưng Bộ.  Đây là bài rất quan trọng trong văn học Phật giáo. Bài kinh giới thiệu các khái niệm căn bản như Có, Không, Bản ngã, Trung đạo và Duyên khởi. Các khái niệm này cũng là nền tảng của tư tưởng Phật giáo phát triển sau này. 

1) Như vầy tôi nghe.

Một thời Thế Tôn ở Sāvatthi (Xá-vệ), tại Jetavana (Thắng Lâm), trong vườn ông Anātha-pindika (Cấp Cô Độc).

2) Rồi Tôn giả Kaccāyanagotta đi đến Thế Tôn; sau khi đến, đảnh lễ Thế Tôn rồi ngồi xuống một bên.

3) Ngồi xuống một bên, Tôn giả Kaccāyanagotta bạch Thế Tôn:

– “Chánh kiến, chánh kiến”, bạch Thế Tôn được nói đến như vậy. Bạch Thế Tôn, cho đến như thế nào là chánh kiến?

Hà hơi

Đã có lần, khi đăng bài trên blog này, tôi gặp một số khó khăn. Không thao tác được, nên tôi tạm ngưng.
Thêm một lý do khác nữa. Có một số người thân, là bạn đọc của tôi, có duyên với thầy tôi, Trưởng lão Giác Dũng, được Trưởng lão thương, quan tâm dạy dỗ, nhưng đã đi sai đường, khổ nhiều, tôi không giúp được. Điều này trở thành một nguyên nhân khiến tôi do dự trong việc chia sẻ kiến thức và kinh nghiệm với một số bạn. Tôi tạm ngưng. 
Nay có chút duyên, tôi hà hơi cho nó sống lại. Hy vọng tôi sẽ thao tác trên blog này dễ dàng hơn và sẽ giúp được phần nào các bạn của tôi tìm được lối ra khi gặp khó khổ.
 --- 
 Lại bị lỗi thao tác nữa rồi. 
 Post rồi. Tưởng được mà không được. 
 Để xem sao.

13.3.23

Khi tờ tiền là bản tình ca

((( Mọi người thông cảm nhé, tôi lại không thao tác trên cái blopspot này được rồi. Công nghệ hiện đại này rắc rối quá.) Khi nào thì tờ tiền là bản tình ca? Bạn đừng bảo tôi thi vị hóa. Có nhiều người ca vang nhờ được tiền nhiều. Nhưng cũng không biết bao nhiêu người ngậm đắng nuốt cay cũng vì tiền. Buồn nhất là khi tiền làm cho tình người tan vỡ. Thế nhưng, ai đã từng nhận những tờ tiền từ chính tay Trưởng lão Giác Dũng đều có thể hiểu tại sao tiền qua tay Trưởng lão có thể biến thành bản tình ca. Với lối sống biết đủ, Trưởng lão thể hiện văn hóa cho nhận theo triết lý Phật giáo rất đẹp. Phải nói văn hóa cho nhận trong Phật giáo là một nét văn hóa đẹp. Văn hóa này giúp con người giải thoát về phương diện kinh tế. Các hình thức cúng dường trong Phật giáo, như được thấy qua các thùng phước sương, trong các buổi lễ lộc là thể hiện của văn hóa cho nhận đó. Giữ nét văn hóa này, những tờ tiền chuyền tay nhau qua hình thức cúng dường và bố thí với tâm thành kính và thương yêu, làm cho nét văn hóa này đẹp thêm lên. Tôi gọi những tờ tiền trong trường hợp thứ hai này là những bản tình ca. Có lần Trưởng lão lấy tiền mua vịt cầu an. Chuyện thế này, gia đình cặp vợ chồng trẻ T. – P. bất an. Anh T. bị bệnh chạy chữa khắp nơi mà không hết. Bệnh viện Hòa Hỏa, Chợ Rãy đều đi. Sau đó đành phải rước thầy cúng. Cúng đủ kiểu cũng không hết. Vợ chồng khổ sở vô cùng. Hôm nọ, duyên đủ, Trưởng lão đến nhà. Hình thức tôn giáo đơn giản của Trưởng lão là đọc các bài kệ lễ Tam bảo và kệ cầu an theo nghi thức Khất sĩ. Sau đó Trưởng lão khuyên vợ chồng ăn chay, sám hối. Thấy phía sau có mấy con vịt được nuôi trong chuồng, khá èo ụt. Trưởng lão bảo anh T. bán mấy con vịt cho Trưởng lão. Cách Trưởng lão nói làm anh T. không thể từ chối được. Trưởng lão lấy tiền trả đủ đúng giá mấy con vịt và nhờ người đưa các con vịt đến thả ở một hồ lớn cạnh bìa rừng gần đó. Tôi không biết cuộc sống các con vịt sau đó thế nào, có lạnh lắm không, nhưng gia đình anh T.- P. bắt đầu ấm lên, sức khỏe bình phục, cả hai đều bắt đầu tinh tấn tu hành theo chánh pháp. Tôi không biết lời khuyên của Trưởng lão hay mấy trăm ngàn mua vịt đã mang lại hạnh phúc cho cặp chồng vợ trẻ kia, nhưng tôi tin là tâm vô tham của Trưởng lão đã biến những tờ tiền thành bản tình ca và tặng cho vợ chồng T - P. Khi những người đứng về phía số đông người dân lao động chân lấm tay bùn Việt Nam đang quá buồn lòng khi tỉ lệ doanh thu ‘hoa hồng’ (vốn là biểu tượng của cái đẹp của tình yêu) từ các phong bì toan tính đi tắt đón đầu cao hơn quá nhiều so với doanh thu từ phong bì được sản xuất ra và dùng đúng mục đích (đựng những lá thư băng rừng vượt suối mang tình yêu, niềm tin và sức mạnh cho hàng triệu con người) và có thể cao hơn cả doanh thu bán hoa hồng của nông dân, thì những tờ tiền chở đầy lòng cảm thông của một thầy tu vô tham như thế quả là một bản tình ca được tặng cho đôi vợ chồng trẻ. Tiền cứ là tiền. Một người phật tử người Ấn Độ, chỉ nghe danh Trưởng lão mà gởi cúng dường Trưởng lão 2 tờ 1000 rupe. Chuyển đến Trưởng lão, tôi nói, để con đổi ra tiền Việt cho Trưởng lão nghe. Trưởng lão nói không. Trưởng lão nhận và giữ cái tình của người tín tâm thôi. Triết lý biết đủ của Trưởng lão đơn giản là vậy đó. Biết rõ vai trò của vật chất, như Trưởng lão hay nói, vật chất hưng, tinh thần dễ suy mòn, nên Trưởng lão không để mình trở thành nạn nhân của chủ nghĩa duy vật tâm linh. Với đức độ của Trưởng lão, nhiều người tin tưởng Trưởng lão là thửa ruộng phước mầu mỡ, cúng dường tài vật nhiều. Trưởng lão làm nhịp cầu nối liền người có điều kiện và người có hoàn cảnh khó khăn. Người có điều kiện, thông qua Trưởng lão, biết tập cúng dường, bố thí để trang nghiêm tâm mình. Người hoàn cảnh khó khăn, Trưởng lão tạo điều kiện giúp đỡ để có phương tiện tiến triển trong cuộc sống. Theo chỗ tôi biết, đó là một phần trong văn hóa cho nhận mà Trưởng lão có được từ hồi thầy còn rất trẻ. Giác Kiến

1.3.23

Tỉnh thức, hạnh phúc và con đường tâm linh

 David Ian Miller thực hiện || Giác Kiến dịch

Jack Kornfield là một thiền giả và tác giả nổi tiếng. Kornfield có nhiều năm kinh nghiệm dạy phương pháp sống tỉnh thức, đặc biệt là nghệ thuật sống tỉnh thức giữa những thử thách và cám dỗ của thế giới hiện đại. Kornfield hiện nay đã 60 tuổi, đã từng tu tập ở các tu viện Phật giáo ở Thái Lan, Ấn Độ và Miến Điện. Ông là tác giả của các tập sách “A Path with Heart” - Con đường từ tâm, “The Art of Forgiveness, Lovingkindness, and Peace” - Nghệ thuật tha thứ, thương yêu và hạnh phúc, “Meditation for Beginners” - Bước đầu hành thiền” và nhiều tác phẩm khác.

Chúng tôi vừa có cuộc trò chuyện với Kornfield tại khu vườn quê của Spirit Rock, một trung tâm thiền ở Marin County mà Kornfield là một trong những người sáng lập.

* * *

D. I. Miller: Chúng ta hãy bắt đầu câu chuyện với câu hỏi căn bản nhất: Tỉnh thức là gì và tại sao tỉnh thức quan trọng?

Kornfield: Tỉnh thức là khả năng ý thức trọn vẹn về chính mình, về sự sống của chính mình, là khả năng học từ sự sống ấy. Chúng ta sử dụng phần lớn thời gian trong ngày cho các hoạt động tự phát. Lái xe, chúng ta biết là mình lái xe chứ không phải không, nhưng đến khi cho xe dừng lại bên đường, chúng ta mới chợt nhận ra rằng, “Ủa, tôi tới đây rồi sao? Tôi đâu có biết là tôi đang lái xe đâu.” Thế nhưng, khi chúng ta ý thức, mọi thứ trở nên đẹp lạ, nghĩa là, chúng ta thấy có không gian đủ cho những vui buồn được mất của mình, tất cả đều diễn ra một cách yên ắng.

D. I. Miller: Và con đường dẫn đến tỉnh thức là thiền?

Kornfield: Có nhiều phương pháp thực tập tỉnh thức. Thiền là một phương pháp tốt. Muốn giỏi trong công việc gì, bạn cần tỉnh thức. Một người đầu bếp giỏi phải ý thức về những món mình nấu, về dao cắt, về hương vị thực của món ăn mình tạo ra. Tỉnh thức là một kỹ năng, là một phần trong sự phát triển của con người trong nhiều lĩnh vực. Thực hành thiền có thể khó, nhất là trong những nền văn hóa mà công nghệ đã đẩy con người lao tới. Khó vậy thì sao? Thực ra, thực hành thiền không đến nỗi quá khó vậy đâu.

Những người theo học lớp thiền của tôi, ban đầu, thường tỏ ra bận rộn và cảm thấy căng thẳng. Và bởi vì họ không biết phải làm sao với những bận rộn và căng thẳng đó, họ cảm thấy thực hành thiền sao khó quá. Nhưng một khi họ nhận ra khả năng tạo được một bầu không khí êm dịu cho sự căng thẳng đó trong tỉnh thức để cho sự căng thẳng đó tự nó tan đi, hay khả năng thấy được sự chộn rộn của tâm mình trong không gian tỉnh thức và để cho những tâm tưởng tự đến rồi đi như mây khói; một khi họ biết chút ít về phương pháp làm lắng dịu tâm tưởng và mở rộng con tim, thì ngay cả khi họ phải đương đầu với những bận rộn và thậm chí khó khăn của cuộc sống, thực hành thiền sẽ giúp họ vượt qua.

D. I. Miller: Ông cũng có vẻ hơi bận rộn đó. Ông có bao giờ thấy vất vả để tìm được sự bình yên giữa thế giới cuồng quay này không?

Kornfield: Tôi cũng bận rộn nhưng tôi rất vui. Tôi bận rộn với cuộc sống gia đình như một người bình thường, như một người thầy, như một tác gia và như một thành viên của cộng đồng. Nhưng, ở một mức nào đó, tôi làm tất cả những việc này trong thiền định. Tôi làm trong tỉnh thức. Và tất nhiên, tôi phải ngồi thiền và những thời ngồi thiền đó giúp tôi làm lắng dịu tâm mình và đưa tôi trở về với trạng thái yên tĩnh. Tôi cũng thường ngồi thiền và thực tập tâm từ để cho chất liệu từ bi đó xông ướp công việc hằng ngày của tôi. Tôi nghĩ trong cuộc sống bận rộn mà chúng ta có khả năng thực tập như vậy mới là điều quan trọng.

D. I. Miller: Ông tự cho mình là người hạnh phúc. Thế thì, theo ông, hạnh phúc là gì?

15.10.21

Trên trời dưới đất và em tôi

Mấy anh em đồng hương với tôi có dịp ngồi lại với nhau hay nói chuyện trên trời dưới đất. Người xứ khác nhìn vào có thể cho rằng chúng tôi nói chuyện trên trời dưới đất là khoác lác. Nhưng không, chúng tôi chỉ nói chuyện trên trời dưới đất được khi chúng tôi ai nấy đều đang vui vẻ, bình yên, tỉnh táo và gắn bó thân thiết với nhau.

15.9.21

Trời, đất và tôi

Tôi đọc, nói hay viết về trời và đất là để học. Tôi thích chủ đề này khi còn nhỏ. Tôi đọc đi đọc lại Dế mèn phiêu lưu ký và Hoàng tử bé là vì vậy. Trong khi Dế mèn phiêu lưu ký tả đất thì Hoàng tử bé tả trời. Và trong trời có đất, trong đất có trời. 

29.8.21

SỢ CHẾT

 Gần một phần tư cuộc đời, tôi sống trong nỗi sợ chết. Chính nó đã dí tôi đi tu sớm. Sớm là vì lẽ ra sự đi tu diễn ra muộn hơn. Lêu lổng với đời vài cuộc đi cuộc ở cuộc chờ nữa đã. Nhưng phải đi ngay, vì bị chết ép.

Cha ép không được, mẹ ép không được, thầy ép không được, người yêu ép không được, mà cái chết ép được.

3.3.21

Vượt qua cái đau khi ngồi thiền

  Trong khi ngồi thiền, đau chân là điều ai cũng gặp phải. Chúng ta không thể loại trừ hay vượt qua các cơn đau một cách dễ dàng, nhưng chúng ta có thể làm cho các cơn đau không nhân rộng hoặc cường độ đau không tăng.

12.2.21

Bóng Thầy ngày Xuân

Trong vài chục giò lan được gom lại, giò lan Thầy trồng vẫn được nhận ra. 

Chậu cũ, thân già nhìn rắn chắc hơn. Lại cho những cánh hoa bất ngờ. 

2 cành lan trông rất khiêm tốn với số cánh hoa dễ dàng đếm được cũng đủ làm ấm lòng những người mang về, chăm sóc và ươm tưới theo tháng năm. Kể ra, giò lan đã đứng đây gần mươi mùa xuân rồi.

Đón xuân này, trên cành, đếm được 6 đoá. 4 đoá còn nụ. 2 đoá vừa hé nở. Xoay qua xoay lại để chụp, kiểu gì 2 nụ đã nở cũng nghiêng xuống mặc tịnh theo hướng của cành nhánh cứng vững tự nhiên vốn có của loài lan, không giống như một số loài hoa kiểng được nhiều người bẻ uốn phổ biến hiện nay.

Dù TỒN TẠI không phải lúc nào cũng như nhau trong cách nhìn của mỗi người, Người trồng hoa như vẫn còn đây.

13.12.20

Đơn giản và lặng yên

 Thành kính đảnh lễ Trưởng lão HT. Giác Phúc

(1936-12.12.2020)

Con xin thành kính hướng tâm đảnh lễ Thầy. Một bậc Khất sĩ tôn kính!

Thầy đã viên tịch lúc 7g00, ngày 12-12-2020 (28-10-Canh Tý) tại Pháp viện Minh Đăng Quang.

3.9.20

Mơ hài

 Nó mơ nó đã đến đây.

...

31.8.20

Vô duyên

 Đó là câu chuyện thú vị của K và K và K trong 31 ngày qua. 

Có vô duyên, thì không hữu duyên. Đúng rồi. 

Có vô duyên, thì có hữu duyên. Cũng đúng luôn.

Duyên là duyên, hữu vô nào có. Cũng đúng tất.


27.6.20

Thênh thang trên xứ non cao



Cứ mỗi lần có người rủ đi Bhutan, tôi lại lôi sách báo viết về Bhutan ra đọc. Mọi thứ sẵn sàng cho chuyến đi. Nhưng lại thôi. Không cần đâu. Vì sao vậy ? Sự thật đơn giản đã được Cao Huy Thuần viết lại thế này đây.
GDP của Bhutan là 500 triệu đô la. GDP của Nhật là 4400 tỷ. Một giọt sương bên cạnh bát nước đầy ! Nhưng người Nhật có hạnh phúc hơn ông già bán táo trong phim không ? Các kinh tế gia tiếng tăm của Nhật tuyên bố trong hội thảo của Bộ Ngoại giao : nước Nhật phải bớt quan tâm đến mức tăng trưởng GDP để học hỏi quan niệm hạnh phúc của Bhutan. Cũng thế, một đại biểu Canada hỏi thẳng trong hội thảo ở Mỹ: ở đầu thế kỷ 21 này, ai còn dám tự hào "bạn phải cười đi vì bạn đang đứng giữa Disneyland" ? Cuốn phim đưa người xem đi vào cái nhìn hiền triết thời sự ngày nay mà Mathieu Ricard đã dự báo từ mấy năm trước. Ông nói : Buthan nghèo, nhưng không khổ, không có người ăn xin, nhà nào cũng có ruộng vườn, có trâu bò, có khung dệt, đủ ăn, đủ mặc, giáo dục, y tế miễn phí.
Bhutan là nước nghèo duy nhất trên thế giới có rừng còn nguyên vẹn, là nước nghèo duy nhất trên thế giới hạn chế du lịch đến mức tối đa, là nước duy nhất trên thế giới cấm săn bắn, đánh cá. Bhutan không biết chen chúc : non một triệu dân sống rải rác trên một dãi đất dài 500 cây số, phong cảnh tuyệt đẹp, với một thủ đô không quá 30 ngàn người. Nếu muốn, Bhutan có thể trở thành như bất cứ nước nào trên thế giới, nhưng nếu muốn, không nước nào có thể trở thành Bhutan. Không ở đâu trời đất còn nghe tiếng nông dân hát ngoài đồng trong mùa gặt. Trong thế giới càng ngày càng phức tạp, Bhutan lựa chọn sống đơn giản. Người dân không có gì trong tay bởi vì họ có cả thế giới. Họ không tìm kiếm gì, bởi vì tất cả đều ở đấy rồi. Bởi vậy, người trong phim không vội vã. Không vội vã, nên họ tự do. Và tự do là hạnh phúc. Hạnh phúc chỉ đến từ bên trong. Cám ơn Bhutan đã dám sống độc đáo với sự thật ấy.
Nếu bạn quan tâm, mời bạn đọc toàn bài Thênh thang trên xứ non cao in trong cuốn Thấy Phật. Nếu bạn quan tâm hơn nữa, hãy mua luôn tập Thấy Phật đọc sẽ thú vị hơn.

18.6.20

Giữa tĩnh lặng cao nguyên


Giữa tĩnh lặng cao nguyên là tựa đề một bài viết ngắn của tác giả Huỳnh Ngọc Chiến. Bài viết chia sẻ nhiều thông tin, kiến thức và cảm nhận của tác giả về miền cao nguyên Buôn Ma Thuột.
Tôi đọc được bài này từ năm 2007, thấy hay, thích, cảm ơn tác giả và lưu lại trên máy, không biết có còn đâu đó trên Internet không. Nay xin giới thiệu lại ở đây để mọi người cùng đọc. Mong là những ai yêu mến Buôn Ma Thuột, thích sự tĩnh lặng của núi rừng tây nguyên sẽ thích những chia sẻ của tác giả.
- Buôn Ma Thuột có lẽ là một nơi hiếm hoi trên đất nước, (hay có lẽ trên cả trái đất?) hầu như có đủ hình tượng của cả bốn mùa trong chỉ một ngày. Buổi sáng nơi đây có cái dịu dàng man mác của mùa xuân, buổi trưa có cái nắng nóng nhè nhẹ của mùa hè, buổi chiều có cái se lạnh êm ả của mùa thu, buổi tối lại có cái giá lạnh se sắt của mùa đông. Từng ngày, bốn mùa cứ lặng lẽ chuyển dịch trên vùng cao tĩnh lặng.
- Trải qua gần hai tuần không có Internet, không có báo chí, không có những buổi chiều ngồi nơi quán cóc trên vỉa hè Sài Gòn nhâm nhi ly bia tán ngẫu cùng bạn bè, thiếu những tiếng ồn ào của xe cộ đường phố, tôi có cảm tưởng mình như đã bị cắt đứt ra khỏi cái thế giới “văn minh” quen thuộc. Thế nhưng sự thay đổi này, gẫm ra lại hoá hay. Thoạt đầu, ta có cảm giác hụt hẫng, trống vắng, vì tưởng như bị tước đoạt mất tất cả cái thế giới quen thuộc thường ngày. Nhưng sau đó hồn ta sẽ tràn ngập một sự xao xuyến dịu dàng, khi chìm vào cõi tĩnh lặng mênh mông. Cảm giác xao xuyến đó có lẽ giống như cái Anxiety của Heidegger, làm chúng ta bâng khuâng không sao thốt được nên lời. Anxiety robs us of speech! Heidegger cho rằng đó là kinh nghiệm để con người cảm nhận được sự hiện diện của Hư Không (Nothing), khi cảnh vật quanh ta như tan biến đi, chỉ còn lại cõi Hư Không bàng bạc vây quanh. Ngày xưa, khi đọc câu đó trong bài “What Is Metaphysics?” (Siêu hình học là gì?) của Heidegger, tôi chỉ mơ hồ nắm bắt được điều đó trên khái niệm, nên không cảm nhận được gì nhiều. Nhưng chính lúc này, giữa sự tĩnh lặng êm đềm của cao nguyên, và trong cơn xao xuyến của tâm thức, tôi lại nghe câu văn kia vọng lên một âm hưởng khác.

Anxiety robs us of speech. Because beings as a whole slip away, so that just the nothing crowds round, in the face of anxiety all utterance of the “is” falls silent... The nothing reveals itself in anxiety. (Sự xao xuyến khiến chúng ta bâng khuâng không sao thốt được nên lời. Bởi vì toàn bộ khối hiện thể trôi lướt đi, chỉ còn có Hư Không bàng bạc vây quanh. Đối diện với sự xao xuyến đó thì mọi phát biểu về “hiện thể” đều rơi vào im lặng… Hư Không tự thân hiển lộ trong xao xuyến).

29.3.20

Đâu là đất hứa


Tôi ở dưới xóm. Sáng đi học, chiều chăn bò. Chỗ Ngã Sáu giữa trung tâm TP. Buôn Ma Thuột là đất hứa. Nơi ấy tôi mơ được một lần ghé thăm, đứng đó để chụp tấm hình. Nếu được, ở đó luôn cũng tốt (ở đó đi bán vé số thì cũng hơi phiêu).
Anh ở giữa phố. Nhà yên nệm ấm. Ra vô có người đưa rước. Ngọn đồi dưới chỗ nhà tôi ngó qua là đất hứa. Nơi đó anh có thể tự do lên rừng xuống suối. Anh không phải học học và học trong bốn bức tường và đóng mình trong cả chuỗi mệnh lệnh khác. Cất cho anh một cái nhà gỗ, ở gác trên, anh có thể tha hồ nằm hóng gió và thả hồn theo mây ngàn.

Mong một ngày bình yên


Chủ Nhật nào các em học sinh cũng đến thiền đường Bình Yên ngồi thiền. Không nhiều lắm, mười mấy hai chục em thôi. Có bữa đi đủ có bữa vắng. Người làm vườn cũng lên ngồi cùng các em gọi là góp thêm năng lượng an lành.

28.3.20

Hưởng ứng

Tôi hưởng ứng tinh thần phòng và chống dịch của Giáo hội lúc này.
~~~~~~~~~~~~~~~~~
https://beta.vnexpress.net/giao-hoi-phat-giao-yeu-cau-tang-ni-cam-tuc-4075919.html
Thứ bảy, 28/3/2020, 00:00 (GMT+7)

Giáo hội Phật giáo yêu cầu tăng ni cấm túc

Tăng ni cả nước được yêu cầu cấm túc tại các chùa, cơ sở tự viện và không đi ra ngoài nếu không cần thiết, đến hết ngày 15/4.
Ngày 27/3, Thượng toạ Thích Đức Thiện - Phó chủ tịch, Tổng thư ký Giáo hội Phật giáo Việt Nam gửi công văn đến các cơ sở thờ tự Phật giáo, yêu cầu thực hiện nghiêm nội dung trên. 

27.3.20

Vi rút đến từ đâu?

Đây chỉ là một trong rất nhiều câu hỏi không thể không đặt ra. Lý do?




25.3.20

Loài người, vi-rút, và nỗi cô đơn

...một hơi thở
một ý niệm
một giờ
một ngày
một năm
một trăm năm
năm trăm năm cô đơn

Một người lập bàn thờ để tang cha. Cha mất khi anh đang phải cách ly tại một khu cách ly ở Đà Nẵng trong đại dịch covid-19